Kinh tế » Các vấn đề kinh tế khác

Khắc phục bất cập về giá

19/05/2011 11:13

Ngày 18/5, tại Hà Nội, Bộ Công Thương đã tổ chức Hội nghị triển khai thị trường phát điện cạnh tranh thí điểm.

Theo kế hoạch, từ ngày 1/7 tới đây, tất cả các nhà máy điện có công suất từ 30MW trở lên (trừ hai nhà máy điện gió và điện nhiệt) đều phải tham gia vận hành thí điểm nhằm chuẩn bị cho việc vận hành chính thức vào năm 2012. Khác với năm 2005, việc thí điểm chỉ có sự tham gia của 8 nhà máy thì hiện nay với công suất từ 30MW trở lên đều phải tham gia vào thị trường này. Theo đó, thiết kế thị trường phát điện cạnh tranh Việt Nam đã được phê duyệt với hàng loạt các quy định kỹ thuật khác cũng được ban hành như: quy định lưới điện truyền tải, quy định lưới điện phân phối, quy định đo đếm điện năng; các quy định về giá điện gồm quy định về giá điện theo cơ chế thị trường, quy định giá phát điện, giá truyền tải... Hiện Tập đoàn điện lực Việt Nam (EVN) đang tiến hành khảo sát các nhà máy, phấn đấu lắp đặt xong công tơ đo đếm và đường truyền trước ngày 1/6.


Ảnh minh họa

Tuy nhiên, tại hội nghị triển khai thị trường phát điện cạnh tranh thí điểm, nhiều ý kiến của DN vẫn còn băn khoăn khi vận hành thị trường này. Ông Hoàng Xuân Quốc - Tổng giám đốc Cty CP Điện lực Dầu khí Nhơn Trạch 2 cho rằng, giá bán lẻ điện của EVN có thể tăng 10 cent/KWh, trong khi giá bán của các nhà máy điện chỉ là 5 cent/KWh. Bên cạnh đó, giá bán khí cho các nhà máy điện ngoài PVN cũng chưa bình đẳng thì việc cạnh tranh về giá điện sẽ ra sao? Một số DN nhỏ phải ký hợp đồng giá bán điện cho EVN trong khoảng thời gian dài trên 20 năm, bất chấp những biến động về tỷ giá, lạm phát và chi phí đầu vào. Do vậy, nếu không khắc phục được những bất cập về giá thì khó có thể có sự bình đẳng trên thị trường phát điện được.

Theo lộ trình đưa giá điện vận hành theo cơ chế thị trường đã được Bộ Công Thương xây dựng, khi giá bán điện bình quân tính toán giảm từ 5% trở lên so với giá bán hiện hành thì EVN sẽ điều chỉnh giảm giá bán xuống ở mức bằng giá bán điện bình quân tính toán. Ngược lại, nếu chi phí biến động bằng hoặc lớn hơn 5% so với giá điện hiện hành thì EVN được phép điều chỉnh giá bán điện bình quân tăng đến 5% sau khi trình hồ sơ cho Cục Điều tiết điện lực kiểm tra và được Bộ Công Thương chấp thuận. Tuy nhiên, để việc vận hành thị trường phát điện cạnh tranh được diễn ra suôn sẻ, nhiều Cty điện vẫn còn băn khoăn bởi vai trò độc quyền của EVN trong lĩnh vực này, khi mà "giá bán lẻ hiện nay chỉ có lợi cho đơn vị này". Trước thực tế này, ông Hoàng Quốc Vượng - Thứ trưởng Bộ Công Thương cho rằng: Việc vận hành giá điện theo cơ chế thị trường cũng như việc tái cơ cấu ngành điện, vận hành thử nghiệm thị trường điện là những bước đi quan trọng và cần thiết để có thể vận hành thị trường điện minh bạch mang lại các hiệu quả cho ngành điện, đem lại lợi ích cho khách hàng. Do đó, để có thể vận hành chính thức vào năm 2012, ông Vượng yêu cầu Tập đoàn điện lực Việt Nam cần phải chuẩn bị đào tạo cán bộ thật tốt cũng như xây dựng mạng lưới công nghệ thông tin, xây dựng các tiêu chuẩn kỹ thuật, chuẩn giao diện và giao thức kết nối với mạng thông tin nội bộ, hệ thống đo đếm điện năng, hệ thống chào giá, hệ thống quản lý lệnh điều độ... để việc vận hành được ổn định.

Luật Điện lực được Quốc hội thông qua và có hiệu lực từ năm 2005 đã quy định, thị trường điện lực cạnh tranh sẽ được hình thành và phát triển tại Việt Nam tuân thủ các nguyên tắc chính, gồm: Bảo đảm tính công khai, bình đẳng, cạnh tranh lành mạnh, không phân biệt đối xử giữa các đối tượng tham gia thị trường. Đồng thời, Luật cũng quy định thị trường điện lực được hình thành và phát triển theo 3 cấp độ: (1) Thị trường phát điện cạnh tranh; (2) Thị trường bán buôn điện cạnh tranh và (3) Thị trường bán lẻ điện cạnh tranh
Vân Anh