Đô thị & Nông thôn » Nhà ở

Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo trong đó hỗ trợ người nghèo xây dựng và cải tạo nhà ở là một trọng tâm được triển khai sâu rộng và thực sự đi vào chiều sâu trong năm 2010.

Một khảo sát của Bộ Xây dựng năm 2009 cho thấy cả nước còn khoảng 500 nghìn gia đình đang khó khăn về nhà ở. Nhiều hộ chưa có nhà ở hoặc nếu có cũng quá rách nát, tạm bợ, không đáp ứng điều kiện 3 cứng (tường cứng, nền cứng, mái cứng). Kiểm tra thực tế tại một số huyện nghèo cho thấy có hộ sống trong các túp lều, chòi… không thể gọi là nhà.

Theo Quyết định 167 của Thủ tướng Chính phủ, đối tượng được hỗ trợ về nhà ở phải có đủ ba điều kiện: Hộ nghèo (theo chuẩn nghèo quy định tại Quyết định 170 của Thủ tướng Chính phủ), đang cư trú tại địa phương, có trong danh sách hộ nghèo do UBND cấp xã quản lý; Hộ chưa có nhà ở hoặc đã có nhà ở nhưng nhà ở quá tạm bợ, hư hỏng, dột nát, có nguy cơ sập đổ và không có khả năng tự cải thiện nhà ở; Hộ không thuộc diện đối tượng được hỗ trợ theo quy định tại Quyết định 134 của Thủ tướng Chính phủ về một số chính sách hỗ trợ đất sản xuất, đất ở, nhà ở và nước sinh hoạt cho hộ đồng bào dân tộc thiểu số nghèo, đời sống khó khăn.

Đến thời điểm này, có thể khẳng định chương trình hỗ trợ người nghèo xây nhà ở là một trong số những mục tiêu nhà ở xã hội được triển khai tích cực, đồng bộ và ít gặp những vấn đề trở ngại. Ở hầu khắp các địa phương, chương trình trở thành Nghị quyết hành động của cấp ủy Đảng, chính quyền và đoàn thể, nhiệm vụ chính trị trọng tâm của tỉnh. Nhiều địa phương đã trở thành điểm sáng đi đầu trong cả nước được nhiều nơi biết đến, học tập kinh nghiệm thực hiện.

Tại Khánh Hòa, chương trình đã tạo sự chuyển biến về nhận thức của hộ nghèo người dân tộc, từ chỗ thụ động chờ Nhà nước xây dựng nhà rồi vào ở đến chỗ hộ gia đình tự chủ động đứng ra xây dựng nhà, giám sát việc xây dựng, bảo quản và sửa chữa. Các huyện Diên Khánh, Cam Lâm, Vạn Ninh, Khánh Sơn ban hành thiết kế mẫu phù hợp với tình hình, tập quán của địa phương để người dân tham khảo. Đa phần các hộ nghèo đều xây dựng nhà ở đúng hoặc nhiều hơn so với tiêu chuẩn và diện tích yêu cầu. Nhiều hộ xây được nhà khang trang kiên cố, giá trị trên 20 triệu đồng/nhà, có tô trát, quét vôi, có cửa hoàn chỉnh và bảo đảm mỹ quan.

Tại Đắc Lắc, đến tháng 12/2010 đã hoàn thành 97,4% trên tổng số hộ nghèo được hỗ trợ xây nhà. Trên cơ sở nguồn kinh phí được cấp theo quy định, người dân cũng thể hiện trách nhiệm và nỗ lực trong việc đóng góp sức người, sức của. Nhiều hộ tận dụng được các nguồn VLXD tại chỗ sẵn có như: Gỗ, cát, đá… do gia đình tự khai thác góp phần giảm giá thành xây dựng, tăng diện tích ở.

Tại tỉnh miền núi Lào Cai, sau 2 năm 2009 - 2010 triển khai đã khởi công 100% kế hoạch Đề án với trên 6.600 căn nhà, mỗi ngôi nhà có giá trị trên 30 triệu đồng, diện tích thấp nhất 30m2.

Tại Quảng Ninh, chính quyền tỉnh đã chỉ đạo các địa phương lập phương án chuẩn bị vật liệu và huy động cộng đồng giúp đỡ các hộ xây dựng nhà ở, bảo đảm chất lượng và tiến độ đề ra. Tỉnh yêu cầu tất cả những ngôi nhà mới phải được xây bằng gạch đỏ và lợp ngói đỏ, bảo đảm vững chắc và an toàn.

Tại huyện Bình Liêu, trong tổng số trên 300 căn đã xây xong phần lớn đều có diện tích từ 30 - 60m2, 20% nhà xây kiên cố, đổ mái bằng. Các hộ gia đình chớp cơ hội, chủ động huy động vay mượn tiền của anh em dòng họ, người thân, làng xóm… giúp đỡ tiền của và công sức. Anh Sằn A Chộng ở thôn Pò Đán, xã Húc Động, huyện Bình Liêu ngọng nghịu nói tiếng Kinh: “Mừng lắm! Chả bao giờ dám mơ có nhà vững chãi như thế này! Ơn Đảng, ơn Chính phủ nhiều lắm!”. Phó Chủ tịch UBND xã Tình Húc, huyện Bình Liêu, tỉnh Quảng Ninh tâm đắc: Qua chương trình mới thấm thía tinh thần đùm bọc, tương thân tương ái của bà con. Chính vì vậy việc triển khai xây dựng nhà trên địa bàn xã rất thuận lợi.

Nói về Chương trình này, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Hồng Quân nhấn mạnh: “Đảng, Nhà nước đã có nhiều chính sách hỗ trợ cho hộ nghèo. Trong hoàn cảnh kinh tế hiện nay, Nhà nước chủ trương hỗ trợ một phần kinh phí giúp người nghèo có chỗ ở ổn định mà trong đó Quyết định 167 hướng tới các hộ nghèo ở khu vực nông thôn. Trước băn khoăn về kinh phí hạn chế, Bộ trưởng cho rằng giúp người dân có chỗ ở tốt hơn không có nghĩa là bắt buộc phải bỏ nhà cũ làm nhà mới mà có thể sửa chữa, cải tạo, chỉnh trang lại.